RC faz kaymalı osilatör

Görsel 4.1’deki devrede yükselteç olarak işlemsel yükselteç kullanılmıştır. RC faz kaymalı osilatör devreleri çok yüksek frekanslarda sinyal üretmedekileri için yükselteç olarak transistör yerine işlemsel yükselteç kullanımı daha yaygındır. Osilatör devresi, bir negatif kazançlı işlemsel yükselteç ve 180° faz kayması üreten üç bölümlü bir RC devresinden oluşur. Faz kaydırma devresi işlemsel yükseltecin çıkışından eviren girişine geri bağlanmıştır. Devrenin çıkışı ile yükseltecin eviren girişi arasında faz farkı bulunmamaktadır. Bu da osilasyonun oluşmasını sağlamaktadır. Ayrıca osilasyonun oluşması için RC devresindeki direnç ve kondansatör değerlerinin birbirine eşit olması ve işlemsel yükseltecin kazancının 29’dan büyük olması gerekir. Çıkışta oluşabilecek parazitleri önlemek için işlemsel yükseltecin + ve – besleme uçları ile şase arasına 100nF’lik kondansatörler bağlanabilir.

Görsel 4.1: RC faz kaymalı osilatör devresi

                MALZEME LİSTESİ

Adı	Özelliği	Sembolü	Görünüşü	Miktarı
Opamp	741(DIL-08 kılıf)			1 adet
Direnç	10kΩ			3 adet
Direnç	330kΩ			1 adet
Kondansatör	10nf/16V			3 adet

 

                İŞLEM BASAMAKLARI

1. Görsel 4.1’deki devreyi kurunuz.
2. Osiloskobu Vç noktasına bağlayınız.
3. Devreye enerji veriniz.
4. Çıkış sinyalinin frekasını ve genliğini ölçüp Tablo 4.1’e yazınız, çıkış sinyalini ayrılan yere çiziniz.

 

                DEĞERLENDİRMELER

Tablo 4.1: RC faz kaymalı osilatör devresi

Frekans	Gerilim

 

                SORULAR

1. Devredeki faz kaydırma ne kadardır?
2. Devrenin çalışma frekansını hesaplayınız.
3. Opamp’larda frekans kazanç ilişkisi nasıldır? Araştırınız.

 

Maalesef belirtilen devre şeması veya detaylar verilmediğinden dolayı frekans kaynağı, devrenin spesifikasyonları veya op-amp türü hakkında bilgi bulunmamaktadır. Frekans kaynağının ne olduğu ve op-amp devresinin spesifikasyonları hakkında daha fazla bilgi verirseniz, daha doğru ve detaylı bir yanıt sunabilirim. Frekans kaynağının tipi, devrenin giriş ve çıkış yapıları, op-amp konfigürasyonu ve çalışma frekansı gibi detaylar önemlidir. Bu detayları sağlarsanız, size daha iyi yardımcı olabilirim.