Teknik resimde her çizgi türünün kendine has bir anlamı ve evrensel bir mühendislik standardı vardır. Çizgiler, bir parçanın görünen yüzeylerinden görünmeyen iç detaylarına, simetri eksenlerinden ölçü sınırlarına kadar her bilgiyi taşır. Bu temrin çalışmasında TS EN ISO 128-2 standardına göre çizgilerin kalınlıkları, tipleri ve doğru çizim yöntemleri adım adım incelenmektedir. Temrinin Amacı TS EN ISO…
Teknik resimde ölçüsü tam olarak bilinmeyen ya da cetvelle ondalıklı değerlere bölündüğünde hata payı yüksek olan doğru parçalarını kusursuz biçimde ikiye bölmek için pergel geometrisi kullanılır. Bu yöntem aynı zamanda doğrunun orta dikmesini (simetri eksenini) elde etmenin en temel yoludur. Temrinin Amacı Pergel yardımıyla herhangi bir doğru parçasını cetvelle ölçmeden tam ortadan iki eşit parçaya…
Doğru parçasını iki eşit parçaya bölme yönteminin ardışık olarak uygulanmasıyla, herhangi bir doğru parçası cetvel ölçümüne gerek duyulmaksızın kusursuz 4 eşit parçaya bölünebilir. Bu yöntem geometrik çizimlerin temel basamaklarından biridir. Temrinin Amacı Orta dikme konstrüksiyonunu ardışık adımlarla uygulayarak doğruyu 4 eşit parçaya bölmek. Geometrik çizimlerde tekrarlayan pergel adımlarında ölçü hassasiyetini korumak. Kullanılan Araç ve Gereçler…
Uzunluğu cetvel ile tam olarak bölünemeyen (örneğin 73 mm uzunluğundaki bir doğruyu 5 veya 7 eşit parçaya bölmek gibi) doğru parçalarını hatasız paylaştırmak için antik Thales geometrisi ve gönyelerle paralel kaydırma yöntemi kullanılır. Temrinin Amacı Thales teoreminden faydalanarak bir doğruyu istenen tek veya çift sayıda (3, 5, 7 vb.) eşit parçaya bölmek. İki gönye (45°…
Bir doğru üzerinde işaretlenmiş herhangi bir noktadan 90° tam dik bir doğru (dikme) çıkmak teknik resmin ve mimari projelendirmenin en sık başvurulan geometrik işlemlerindendir. Temrinin Amacı Gönye veya iletki kullanmadan, sadece pergel kullanarak doğru üzerindeki bir noktadan 90° dikme çıkabilmek. Merkez simetrisini kullanarak dik açı konstrüksiyonunu tamamlamak. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Düz Cetvel Kurşun…
Doğrunun ortasında değil de tam bitiş noktasında (ucunda) dikme çıkılması gerektiğinde, doğrunun dışına taşmadan dik açı oluşturmak için dış merkez ve çapı gören çevre açı kuralından yararlanılır. Temrinin Amacı Doğrunun uç noktasından dış merkez yöntemiyle 90° dikme çıkmayı öğrenmek. Çemberde çapı gören çevre açının 90° olması geometrik kuralını teknik resimde uygulamak. Kullanılan Araç ve Gereçler…
Doğrunun uç noktasından dikme çıkmanın ikinci yolu, pergel açıklığını hiç değiştirmeden 60° ve 120°’lik eşkenar üçgen yaylarını kesiştirerek tam ortadaki 90° açıyı yakalamaktır. Temrinin Amacı Eşkenar üçgen ve açıortay prensibiyle doğru ucundan dikme çıkmak. Sabit pergel açıklığı ile ardışık yay kesişimleri oluşturma yeteneği kazanmak. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Cetvel Kalem Silgi Geometrik Parametreler ve…
Dar, dik veya geniş; derecesi ne olursa olsun verilen herhangi bir açıyı iki eşit parçaya bölen açıortay doğrusunu pergel yardımıyla çizmek teknik resmin en zarif temel uygulamalarından biridir. Temrinin Amacı İletki (açıölçer) kullanmadan pergel ile açıortay doğrusu çizmek. Açı kollarında eşit yay parçaları oluşturup merkez kesişimi sağlamak. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Düz Cetvel 2H…
90°’lik dik bir açıyı iletki kullanmadan, pergelin yarıçap yayları yardımıyla 30° ve 60°’lik tam üç eşit parçaya bölme yöntemidir. Temrinin Amacı 90° dik açıyı pergel ile 3 eşit 30°’lik parçaya bölmek. Eşkenar üçgenin 60°’lik yay özelliğini dik açı bölmesinde kullanmak. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Gönye Düz Cetvel Kalem Geometrik Parametreler ve Standartlar Parametre /…
Teknik çizimlerde bir referans doğrusuna belirli bir mesafede (örneğin 30 mm veya 55 mm uzaklıkta) tam paralel bir doğru çizmek için teğet yaylar yöntemi kullanılır. Temrinin Amacı Pergel ve cetvel ile istenen net mesafede paralel doğru oluşturabilmek. Yay teğet noktalarının cetvelle kusursuz birleştirilmesini kavramak. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Milimetrik Cetvel Kalem Silgi Geometrik Parametreler…
Bir çemberin teğeti, değme noktasındaki yarıçapa daima 90° diktir. Bu temel geometri kuralı sayesinde çember üzerindeki bir noktadan teğet çizmek, yarıçap doğrusuna dikme çıkma işlemine dönüşür. Temrinin Amacı Çember geometrisinde teğet-yarıçap diklik kuralını uygulamak. Çember üzerindeki noktadan pergel ile teğet doğrusu çizmek. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Cetvel Teknik Çizim Kalemi Geometrik Parametreler ve Standartlar…
Çemberin dışında bağımsız bir noktadan çembere teğet çizmek için teğet değme noktasını göz kararı değil, Thales yardımcı çemberi yöntemiyle matematiksel kesinlikte bulmak gerekir. Temrinin Amacı Çember dışındaki noktadan çembere iki teğet doğrusu çizebilmek. Thales yardımcı çemberiyle teğet noktalarını (T1 ve T2) tespit etmek. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Cetvel 2H/HB Kalem Geometrik Parametreler ve Standartlar…
Makine parçalarında kayış-kasnak mekanizmalarının ve kapalı profillerin çiziminde farklı yarıçaptaki iki çembere dıştan ortak teğet çizimi hayati bir yer tutar. Temrinin Amacı Farklı merkez ve yarıçaplardaki iki çembere dıştan ortak teğet çekebilmek. Yarıçap farkı (R1 – R2) yardımcı çemberi yöntemini uygulamak. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Gönyeler Cetvel Kalem Geometrik Parametreler ve Standartlar Parametre /…
Çapraz kayış-kasnak sistemlerinde iki diski birbirine bağlayan iç ortak teğet çizgisi, yarıçapların toplamından (R1 + R2) faydalanılarak konstrükte edilir. Temrinin Amacı İki çember arasından geçen çapraz iç ortak teğeti çizmek. Yarıçaplar toplamı (R1 + R2) yardımcı çember metodunu öğrenmek. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Cetvel Gönyeler Kalem Geometrik Parametreler ve Standartlar Parametre / Kural Ölçü…
Elips, teknik resimde izometrik dairelerin ve eğik kesitlerin gösteriminde vazgeçilmez bir geometrik formdur. Dikdörtgen yöntemi, elipsin eksenlerini eşit parçalara bölerek noktalar üzerinden pürüzsüz elips eğrisi elde etmeyi sağlar. Temrinin Amacı Büyük ve küçük eksenleri verilen elipsi çevreleyen dikdörtgen yardımıyla çizmek. Pistole (eğri cetveli) veya pergel yayları ile elips formunu oluşturabilmek. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel…
Salyangoz eğrisi veya spiral, helezon yayların, salyangoz pompaların ve kam profillerinin çiziminde kullanılan sürekli genişleyen dinamik bir eğridir. Temrinin Amacı İki merkez noktası etrafında pergel yaylarını teğet bağlayarak spiral çizmek. Pergel yarıçapını sarım sayısına göre kademeli büyütme disiplini kazanmak. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Düz Cetvel 0.5 mm Kalem Milimetrik Defter Geometrik Parametreler ve Standartlar…
Düzgün çokgenlerin en basiti olan eşkenar üçgenin çember içine çizimi, pergelin yarıçap açıklığının çemberi 60° ve 120° bölme özelliğine dayanır. Temrinin Amacı Verilen bir çemberin içerisine pergel ve cetvelle kusursuz bir eşkenar üçgen çizmek. Çokgen çizimlerinde eksen simetrisini doğru kullanmak. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Cetvel 2H/HB Kalem Geometrik Parametreler ve Standartlar Parametre / Kural…
Düzgün dörtgen (kare), 90° dik eksenlerin çemberi kestiği noktaların birleştirilmesiyle son derece pratik ve simetrik biçimde çizilir. Temrinin Amacı Çember içine birbirine dik iki eksen yardımıyla tam kare çizmek. Köşe açılarının 90° ve kenarların birbirine eşit olmasını sağlamak. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Gönyeler Cetvel Kalem Geometrik Parametreler ve Standartlar Parametre / Kural Ölçü /…
Düzgün beşgen çizimi, teknik resimde altın oran bağlantılı en ilginç ve öğretici geometrik konstrüksiyonlardan biridir. Pergel adımlarıyla beşgenin kenar uzunluğu tam olarak bulunur. Temrinin Amacı Çember içine pergel konstrüksiyonu ile düzgün beşgen çizebilmek. Yarıçap orta noktası ve yay transferi adımlarını kavramak. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Cetvel 2H/HB Kalem Silgi Geometrik Parametreler ve Standartlar Parametre…
Cıvata başları, somunlar ve mekanik bağlantı elemanlarının çiziminde en çok karşılaşılan geometrik şekil düzgün altıgendir. Çember yarıçapının çember çevresini tam 6 eşit parçaya bölmesi kuralıyla çizilir. Temrinin Amacı Çember içine pergel açıklığını değiştirmeden hızlı ve hatasız altıgen çizmek. Cıvata ve somun başı çizimlerinin temel geometrisini kavramak. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Cetvel Kalem Geometrik Parametreler…
Yedigen, pergel ve cetvelle tam matematiksel olarak çizilemeyen ancak teknik resimde yaklaşık geometrik konstrüksiyonla son derece hassas biçimde oluşturulan özel bir çokgendir. Temrinin Amacı Çember içine yaklaşık geometrik konstrüksiyon yöntemiyle düzgün yedigen çizmek. Kiriş orta dikmesi üzerinden kenar uzunluğu belirleme tekniğini öğrenmek. Kullanılan Araç ve Gereçler Pergel Düz Cetvel Kalem Silgi Geometrik Parametreler ve Standartlar…
