Mikrometre
Mikrometre (Dış Çap Mikrometresi); makine, elektrik-elektronik, talaşlı imalat ve kalite kontrol atölyelerinde iletken tel çapları, sac kalınlıkları, rulman ve mil gibi hassas parçaların 0,01 mm (yüzde bir milimetre) hassasiyetle ölçülmesini sağlayan vazgeçilmez bir ölçme aletidir.
Aşağıda yer alan 0,01 mm hassasiyetli interaktif mikrometre laboratuvarı ile döner tamburu (thimble) yukarı-aşağı sürükleyerek veya ok tuşlarıyla döndürerek ölçüm mantığını keşfedebilir; “Alıştırma / Test” modunda ise rastgele verilen mavi iş parçalarını mandalla sıkıştırıp ölçüm pratiği yapabilirsiniz.
0,01 mm Mikrometre Nasıl Okunur?
Standart bir metrik mikrometrede vida adımı 0,50 mm‘dir. Yani döner tambur 1 tam tur (360°) döndüğünde hareketli mil 0,50 mm ilerler veya geriler. Tambur çevresi 50 eşit bölüntüye ayrıldığından, tamburdaki her bir çizgi 0,50 / 50 = 0,01 mm değerindedir.
Kovanın üst kısmında tamburun sol kenarından önce görünen son tam milimetre çizgisini okuyun (Örn: 7 mm).
Son tam milimetre çizgisinden sonra alt eksende yarım mm çizgisi açığa çıkmış mı kontrol edin. Eğer görünüyorsa değere +0,50 mm ekleyin; kapalıysa 0,00 mm ekleyin.
Kovan üzerindeki yatay referans çizgisiyle tam çakışan tambur çizgisini bulun (Örn: 37. çizgi = 37 × 0,01 = 0,37 mm). Hepsini toplayın:
7 + 0,50 + 0,37 = 7,87 mm.
Mikrometrede Mandal (Cırcır) Neden Kullanılır?
- Standart Ölçme Kuvveti: Kişiden kişiye değişen sıkma kuvvetini ortadan kaldırır. Hareketli mil iş parçasına yaklaştığında mandal çevrilir; parça temas ettiğinde cırcır mekanizması boşa dönerek “tık-tık” sesi çıkarır.
- Parçanın ve Vidanın Korunması: Aşırı sıkma kuvveti hem mikrometre vidasının hassasiyetini bozar hem de bakır/alüminyum gibi yumuşak iş parçalarını ezerek hatalı ölçüme yol açar.
- Sıfır Noktası Doğrulaması: Örs ve mil birbirine temas ettirildiğinde kovan ve tambur 0 çizgisinde buluşmalıdır.