AC GERİLİMDE TRİSTÖRÜN DİRENÇ VE KONDANSATÖR İLE TETİKLENMESİ
DENEYİN AMACI : AC gerilimde Tristörün direnç ve kondansatör yardımıyla tetiklenmesini incelemek.
TEORİK BİLGİLER : Bu yöntemle AC gerilimde çalışan tristörün, dolayısıyla yükün faz kaymalı tetiklenmesi yapılır.
DENEY BAĞLANTI ŞEMASI:
Malzeme listesi:
- BT151
- 1N4001
- 1uf/16V
- 1KΩ
- 10KΩ pot
- 12V lamba
DENEYDE KULLANILAN ALETLER:
1-Bread Board
2-AVOmetre
3-220/12 V AC Transformatör
4-Devre Şemasında belirtilen elemanlar
DEVRENİN ÇALIŞMASI :
S1 ve S2 anahtarları açık iken veya S1 kapalı, S2 açık iken, tristör kesimdedir ve yük çalışmaz. S1 kapalı iken S2 de kapatılırsa; C1 kondansatörü R1 ve P1 üzerinden şarj olmaya başlar.
C1 kondansatörü uçlarındaki gerilim tristör tetikleme gerilimine ulaştığında diyot üzerinden pozitif geyt polarması alan tristör iletime gider, dolayısıyla led yanar. Pozitif alternansın sonunda tristör kesime gider. Negatif alternans süresince kesimde kalmaya devam eder. İkinci pozitif alternansta C1 kondansatörü pozitif yönde yeniden şarj olmaya başlar ve tristör pozitif geyt polarması alarak yeniden iletken olur. Led negatif alternansta sönmekte pozitif alternansta yanmayı sürdürür. P1 potansiyometresinin konumu, dolayısıyla zaman sabitesi değiştirilerek lambanın parlaklığı ayarlanır.
DENEYİN YAPILIŞI :
1- AVOmetre ile devre elemanlarının sağlamlığını kontrol ediniz.
2- Devreyi Bread board üzerine monte ediniz.
3- S1 anahtarına kapatarak devreye enerji uygulayınız. Bu anda LED’ in yanmadığını gözleyiniz.
4- S2 anahtarını kapatıp Led’ in yandığını gözleyiniz.
5- Potansiyometrenin konumunu değiştirerek lambanın parlaklığını gözleyiniz.
6- Sonuçları gözlem tablosuna yazınız.
GÖZLEM TABLOSU :
S1 S2 LED’in Durumu
Açık Kapalı
Kapalı Açık
Kapalı Kapalı
SORULAR :
1-C1 kondansatörü kısa devre edilirse ne olur?
2-C1 kondansatörü açık devre edilirse ne olur?
3-D1 diyotunun yönü değiştirilirse ne olur?
4-Lambanın parlaklığı hangi elemanlara bağlı olarak değişir?
SORULARIN CEVAPLARINI ALABİLİR MİYİM?